Zoekwoordenonderzoek doen zonder dure tools

Dure SEO-software zoals Ahrefs of SEMrush kost maandelijks honderden euro's. Voor veel kmo's en zelfstandige ondernemers is zo'n abonnement niet noodzakelijk om te ontdekken waar hun doelgroep naar zoekt. Hoewel die applicaties uitgebreide grafieken en geschatte zoekvolumes bieden, ligt de meest waardevolle data vaak gewoon voor het oprapen.

Het doel van zoekwoordenonderzoek is immers niet het verzamelen van duizenden willekeurige termen in een spreadsheet. Het gaat erom dat je de zoekintentie van je potentiële klant begrijpt en je website daar naadloos op laat aansluiten. Als iemand zoekt op een specifiek probleem, een vergelijking of een tarief, wil je dat die persoon op jouw pagina belandt en niet bij een concurrent.

Wanneer je specifieke zoekopdrachten negeert, laat je directe conversies liggen. Een bekend voorbeeld bij webshops en dienstverleners is het zoeken naar actiecodes, kortingen of specifieke voorwaarden. Als je hier zelf geen duidelijke landingspagina voor inricht, pakken externe affiliatewebsites of vergelijkers die posities op. Zo verlies je de controle over de bezoeker vlak voor de uiteindelijke beslissing.

In dit artikel doorlopen we een praktisch stappenplan. Met deze checklist voer je zelf een grondig zoekwoordenonderzoek uit zonder dat je maandelijkse softwarelicenties hoeft af te sluiten.

Stap 1: Breng de klantreis en koopintentie in kaart

Voordat je enige tool of zoekbalk opent, moet je de logica achter het zoekgedrag van je klanten begrijpen. Niet elke zoekopdracht levert evenveel waarde op. Een bezoeker die zoekt naar algemene informatie bevindt zich in een heel andere fase dan iemand die zoekt naar specifieke tarieven of oplevertermijnen.

Het verschil tussen oriënterende en actiegerichte zoekopdrachten

In de basis verdeel je zoekwoorden in twee hoofdcategorieën:

1. Oriënterende zoekopdrachten: De zoeker probeert een probleem te begrijpen of zoekt een algemene uitleg. Denk aan termen als "hoe werkt procesoptimalisatie" of "wat is custom code".
2. Actiegerichte zoekopdrachten: De zoeker weet wat hij nodig heeft en vergelijkt opties of wil direct zakendoen. Denk aan "maatwerk CRM laten bouwen", "webontwikkelaar huren regio Gent" of "prijzen webshop custom code".

Voor een kmo leveren actiegerichte zoekopdrachten vaak het snelste resultaat op. De aantallen bezoekers liggen bij deze zoekopdrachten lager, maar het conversiepercentage is vele malen hoger.

Voorkom dat zoekers naar externe platformen weglopen

Kijk kritisch naar zoekopdrachten die direct aan jouw merk of dienstverlening gekoppeld zijn. Zoeken mensen bijvoorbeeld op jouw bedrijfsnaam in combinatie met termen zoals "ervaringen", "tarieven", "offerte" of "kortingscode"?

Als je voor deze zoekopdrachten geen eigen landingspagina hebt ingericht, vult Google het resultaat op met externe websites. Dat kunnen reviewplatformen zijn, maar ook affiliate-sites die commissie opstrijken of concurrenten die advertenties inkopen op jouw merknaam. Zorg er dus voor dat je deze 'high-intent' zoekwoorden opschrijft om er later specifieke pagina's voor te maken op je eigen domein.

Stap 2: Gebruik gratis databronnen rechtstreeks van Google

Google beschikt over de meest accurate zoekdata en geeft een groot deel daarvan gratis prijs. Je moet alleen weten waar je moet kijken.

Haal zoekdata uit Google Search Console

Google Search Console is het belangrijkste hulpmiddel voor elke website-eigenaar. Het toont exact via welke zoekopdrachten mensen jouw website nu al vinden in de organische zoekresultaten.

Log in op Search Console en navigeer naar het prestatierapport. Kijk hier naar de volgende twee zaken:

• Zoekwoorden met een hoge positie maar een lage CTR (Click-Through Rate): Dit betekent dat je pagina goed gevonden wordt, maar dat de titel of meta-beschrijving zoekers nog niet genoeg aanspreekt.
• Zoekwoorden op positie 8 tot 20: Dit zijn zoekopdrachten waar je pagina al relevant voor wordt geacht, maar waar je nog net geen topnotering voor hebt. Met lichte inhoudelijke uitbreiding of betere interne links stijg je hier snel door naar de eerste pagina.

Benut Google Autocomplete en gerelateerde zoekopdrachten

Wanneer je een zoekterm intypt in de zoekbalk van Google, vult de zoekmachine je tekst automatisch aan. Deze suggesties zijn gebaseerd op werkelijke zoekopdrachten van andere gebruikers.

Je kunt dit proces systematisch doorlopen:

1. Open een incognitovenster in je browser om te voorkomen dat je eigen zoekgeschiedenis de resultaten beïnvloedt.
2. Typ je kernwoord in, bijvoorbeeld "maatwerk software".
3. Voeg telkens een letter van het alfabet toe achter de zoekterm (bijvoorbeeld "maatwerk software a", "maatwerk software b") en noteer welke suggesties verschijnen.
4. Scrol op de zoekresultatenpagina helemaal naar beneden. Onder de kop "Gerelateerde zoekopdrachten" vind je nog meer relevante varianten.

Maak gebruik van het blok 'Mensen vragen ook'

Bij veel zoekopdrachten toont Google een blok met de titel "Mensen vragen ook" (People Also Ask). Dit zijn concrete vragen die live door gebruikers worden gesteld.

Klik op een van de vragen om het antwoord uit te klappen en weer dicht te klappen. Je zult zien dat Google direct nieuwe, gerelateerde vragen onderaan het blok toevoegt. Dit is een uitstekende bron voor het structureren van tussenkopjes, veelgestelde vragen (FAQ's) of blogonderwerpen.

Stap 3: Put kennis uit je eigen organisatie en klantcontacten

De beste zoekwoorden komen vaak niet uit SEO-programma's, maar uit de dagelijkse praktijk van je eigen onderneming. Klanten gebruiken zelden het vakjargon dat jij als specialist hanteert.

Analyseer e-mails en offertaanvragen

Bekijk de e-mails, intakeformulieren en offertaanvragen van de afgelopen zes maanden. Welke woorden gebruiken prospecten om hun probleem te omschrijven?

Als jij het in je vakgebied hebt over "headlessly gekoppelde databestanden", maar de klant vraagt om een "snelle koppeling tussen webshop en voorraad", dan is die laatste formulering je zoekwoord. Schrijf de exacte bewoordingen op die je klanten gebruiken.

Vraag input aan je salesteam of klantenservice

Als je met een team werkt, zijn de mensen die de telefoon opnemen of verkoopgesprekken voeren een waardevolle bron. Vraag hen naar:

• De top drie twijfels of bezwaren die klanten uiten vóór ze kopen.
• De specifieke functies of voorwaarden waar het vaakst naar gevraagd wordt.
• De vergelijkingen die klanten maken met alternatieve oplossingen in de markt.

Elk bezwaar en elke veelgestelde vraag kan worden omgezet in een gerichte pagina of sectie op je website.

Bekijk zoekopdrachten op je eigen website

Als jouw website beschikt over een interne zoekbalk, controleer dan via je webanalyse wat bezoekers daar intypen. Wanneer bezoekers de zoekbalk op je site gebruiken, geven ze direct aan wat ze niet snel genoeg in de menustructuur kunnen vinden. Dit geeft een helder signaal voor ontbrekende landingspagina's of onduidelijke navigatie.

Stap 4: Analyseer handmatig de zoekresultatenpagina

Nu je een lijst hebt opgesteld met potentiële zoekwoorden, moet je controleren wat voor soort content Google verwacht bij deze zoekopdrachten. Dit noemt men het analyseren van de zoekintentie.

Beoordeel de top zoekresultaten

Voer je geselecteerde zoekwoorden één voor één in Google in en bekijk de eerste vijf organische resultaten. Stel jezelf de volgende vragen:

• Welk type pagina staat bovenaan? Is het een commerciële dienstenpagina, een categoriepagina van een webshop, een uitgebreid blogartikel of een korte tool?
• Hoe diep gaat de informatie op deze pagina's?
• Welke invalshoek kiezen de best scorende websites?

Als de top vijf enkel bestaat uit korte, zakelijke overzichtspagina's, dan heeft het weinig zin om op dat zoekwoord een blogartikel van vijfduizend woorden te schrijven. Google geeft hiermee immers aan dat zoekers op dat specifieke moment snel een dienst of product willen selecteren.

Ontdek inhoudelijke hiaten bij je concurrenten

Bekijk de best scorende pagina's van je concurrenten met een kritische blik. Vaak valt op dat de informatie verouderd is, vol staat met algemene marketingtaal of dat er geen concreet antwoord wordt gegeven op de vraag van de zoeker.

Dit biedt een kans. Je hoeft niet de grootste spelers in de markt te zijn om toch hoger te scoren. Als jouw pagina sneller laadt, directer antwoord geeft op de vraag en gebouwd is zonder overbodige ballast, zal Google jouw content op termijn verkiezen boven trage, onoverzichtelijke sites.

Stap 5: Structureer je zoekwoorden en koppel ze aan pagina's

Een lange lijst zoekwoorden heeft pas nut als je er een duidelijke structuur aan geeft. Zonder structuur ontstaat het risico dat meerdere pagina's op je website om dezelfde zoekterm concurreren, wat leidt tot zogenaamde zoekwoord-cannibalisatie.

Cluster gerelateerde zoekwoorden per thema

Voeg zoekwoorden die dezelfde intentie hebben samen in één cluster.

Bijvoorbeeld:

• "Maatwerk dashboard laten maken"
• "Admin paneel op maat"
• "Custom dashboard software kmo"

Deze drie termen hebben vrijwel dezelfde intentie. Zoekers willen een op maat gemaakt dashboard voor hun bedrijf. Het is niet nodig om hier drie aparte pagina's voor aan te maken. Eén sterke, goedgestructureerde pagina kan prima op al deze varianten tegelijk scoren.

Wijs elk cluster toe aan een specifieke URL

Maak een overzicht waarin je elk zoekwoordcluster koppelt aan één specifieke pagina op je site:

• Welke pagina wordt de hoofdpagina voor dit thema?
• Welke ondersteunende artikelen of FAQ's gaan linken naar deze hoofdpagina?
• Welke actie moet de bezoeker ondernemen zodra hij op de pagina belandt (bijvoorbeeld een offerte aanvragen, een afspraak inplannen of een berekening maken)?

Verwerk het belangrijkste zoekwoord van het cluster in de paginatitel (H1), de URL-structuur, de eerste alinea en minstens één tussenkopje (H2). Gebruik de overige synoniemen en gerelateerde vragen natuurlijk in de rest van de tekst.

Zoekwoordenonderzoek zonder dure tools vereist wat meer handmatig werk, maar het levert vaak een scherper inzicht op in wat je doelgroep echt bezigzoudt. Door te focussen op de exacte behoeften en vragen van je prospecten, bouw je aan een solide basis voor duurzame organische groei.

Wil je bespreken hoe je jouw websitestructuur en content het beste kunt inrichten voor meer aanvragen? Plan een gratis gesprek van dertig minuten via ferhat.io/contact om samen naar je huidige positie en mogelijkheden te kijken.